EEUWIG LANDSCHAP

Tijdens mijn meerdaagse tocht over het Krijtlandpad in het uiterste zuiden van Limburg overnachtte ik éénmaal in buitengebied van Epen. Een plek met vergezichten naar alle kanten. In het dorp at ik een stevige maaltijd op het terras van hotel Berg en Dal. Ik wandelde op mijn tocht langs het voormalige hotel Ons Krijtland, waar ik een droog plekje zocht.
Het boek van Wim Huijser (schrijver) en Jeroen Bosch (fotograaf en landschapsarchitect) brengt mij terug naar die dagen. Het boek zelf brengt mij zelfs nog verder terug want zij lopen en kijken en klimmen en determineren en praten en zien uit in het voetspoor van Eli Heimans (1861-1914). Eli Heimans was samen met Jac. P. Thijsse (1865-1945) waren de grondleggers van Natuurmonumenten. Zij hadden grote belangstelling voor de natuur in ons land en wilden anderen er in betrekken om meer te genieten van wat ons kleine land te bieden heeft. Zo stonden zij aan het begin van het zogenaamde ‘biologisch reveil’ dat rond 1900 opkwam. Eli Heimans verbleef vaak in Epen in een tijd dat toerisme heel langzaam op gang kwam. Hij had met name aandacht voor het stroomgebied van de Geul ten zuiden van het dorp. Zijn aandacht voor dit gebied leidde tot de publicatie van Uit Ons Krijtland in 1911.
Wim en Jeroen gaan ruim honderd jaar later in de voetsporen van Heimans en proberen zo veel mogelijk de plekken op te zoeken waar Heimans was en waar hij over schreef. Wat is er veranderd? Wat is er overeind gebleven? Hoe ingrijpend zijn de veranderingen? Is het stroomgebied van de Geul nog even indrukwekkend als vroeger? De beide heren doen dat niet alleen. Aan de hand van elk hoofdstuk van Heimans’boek schrijven zij hun eigen hoofdstuk, met citaten van Heimans, maar ook met gesprekken met mensen die van alles te maken hebben met het landschap van de Geul. Praten met een boer en boerin. Praten met een schaapherdersgezin (met de dochter des huizes die mee deed met Boerin zoekt man!). Met een adviseur Landschap Zuid-Limburg en nog meer organisaties. Iemand van Staatsbosbeheer. Een biologe/onderzoekster. Een kruidendeskundige. Zo wordt een brede kijk gegeven op dat hele kleine stukje aarde. Zelfs wordt even de grens over gegaan, want het onderhavige gebied staat niet los van onze zuiderburen.
Een vraag die expliciet en impliciet aan de orde komt is: welk landschap langs de Geul willen betrokkenen? Terug naar de tijd van Heimans? Terug naar de jaren vijftig? Vooruit naar de jaren 40 van deze eeuw? Het verleden komt niet meer terug. Willen we een retrolandschap? Of willen we een toekomstgericht landschap?

Wim Huijser en Jeroen Bosch hebben een mooi boek op de tafel gelegd.

Wim Huijser & Jeroen Bosch
Eeuwig landschap
In het voetspoor van Eli Heimans’ Uit Ons Krijtland
uitgeverij Noordboek 2024
ISBN 9789464712629
224 pagina’s

Dit boek heb ik ontvangen van de uitgeverij voor een recensie op mijn wandelwebsite.